رابطه اعطای یارانه نقدی با رشد اقتصادی

 بعد از کتاب خواندنی «نیکوکاران نابکار» اثر «هاجون چنگ»، اقتصاددان کره ای که در دانشگاه کمبریج به تدریس «اقتصاد سیاسی توسعه» مشغول است، کتاب جدیدتری از او منتشر شده است با عنوان «بیست و سه گفتار درباره سرمایه داری». خوشبختانه این کتاب هم به تازگی به فارسی منتشر شده است (ترجمه ناصر زرافشان، انتشارات مهرویستا). توصیه نگارنده به دوستان عدالتخواه، مطالعه هر دو این کتابها است. البته نقل فراز زیر از کتاب چنگ نمی تواند حق مطلب را در مورد آن ادا کند، با این حال مناسب دیدم به بهانه معرفی کتاب، این فراز را نقل کنم:

«… دلایل متعددی وجود دارد که بپذیریم توزیع مجدد در آمد رو به کاهش* اگر از راه درست و در موقع مناسب انجام شود، بهتر می تواند به رشد یاری رساند. برای مثال، در شرایط رکود اقتصادی، یعنی همین شرایطی که امروز با آن دست به گریبانیم، بهترین راه برای تقویت و ترقی اقتصاد، توزیع مجدد ثروت رو به کاهش است، به طوری که مردمان فقیرتر تمایل پیدا کنند بخش بزرگ تری از درآمد خود را خرج کنند. وقتی یک میلیارد دلار اضافی از طریق مخارج رفاهی بیشتر، به خانوارهای کم در آمد اختصاص یابد، تاثیر آن در تقویت اقتصاد به مراتب بیشتر از وقتی است که همین یک میلیارد از طریق کاهش مالیات ها به ثروتمندان اختصاص یابد. علاوه بر این اگر دستمزدها را در سطح حداقل معیشت یا پایین تر از آن نگاه ندارند، درآمد اضافی می تواند سرمایه گذاری کارگران را در امر آموزش و بهداشت و درمان خود تشویق کند، چیزی که می تواند قابلیت تولیدی و بهره وری آنان و به این ترتیب رشد اقتصادی را افزایش دهد. افزون بر این، برابری بیشتر در درآمدها می تواند با کاهش اعتصابات صنعتی و ارتکاب جرائم، صلح و همزیستی اجتماعی را ارتقا بخشد که به نوبه خود سرمایه گذاری را تشویق می کند، زیرا خطر اختلال در روند تولید و بنابراین اختلال در روند ایجاد ثروت را کاهش می دهد. بسیاری از دانش پژوهان بر این باورند که در عصر طلایی سرمایه داری، یعنی دوره ای که نابرابری کمتر درآمدی با رشد سریع اقتصادی همراه بود، یک چنین سازوکاری جریان داشت.»

البته چنگ در طی این کتاب و نیز کتاب قبلی، ادله خود را نیز در مورد این ادعا بیان کرده است که برای جلوگیری از تطویل در کلام از بازنشر آنها خودداری می کنم.

به طور خلاصه از آنچه چنگ گفته است به نتایج زیر می رسیم:

۱- اگر اقتصاد ایران آن چنان که گفته می شود در شرایط رکود است، بهترین سیاست، اجرا و تقویت سیاستهایی همچون اعطای یارانه نقدی به مردم است نه اجرای سیاستهایی در جهت عکس این سیاست.

۲- بحث «انعطاف پذیری دستمزدها» که این روزها برخی به بهانه تقویت اقتصاد ملی آن را مطرح می کنند، اتفاقا به ضرر رشد اقتصادی خواهد بود.

۳- با اجرای سیاستهایی همچون کاهش یا قطع اعطای یارانه نقدی به مردم و اجرای سیاستهای انقباضی (آن چنان که در بودجه ۹۳ دیده می شود) اگر احیانا نرخ رشد در آینده بالا رفت می توان ادعا کرد که یا:

الف)آمار سازی شده است یا
ب) این افزایش نرخ رشد از عاملی به جز اجرای این سیاستها ناشی شده است یا
ج) ناشی از ترکیبی از دو عامل فوق بوده است.

همچنان که در مورد نرخ رشد سالهای اخیر، به خصوص با وجود ساخت و سازهای انبوهی که در عرصه تولید مسکن انجام شده است (که این ساخت و سازها به معنی رونق در دهها صنعت مهم مرتبط با ساختمان سازی و از این طریق افزایش نرخ رشد اقتصادی است) می توان ادعا کرد که یا:
الف) این آمارها سیاسی، غیر علمی و ساختگی بوده اند یا
ب) کاهش نرخ رشد از عاملی به جز اجرای مسکن مهر و اعطای یارانه نقدی و … ناشی می شده است یا
ج) ناشی از ترکیبی از دو عامل فوق بوده است.

پی نوشت:
*«توزیع مجدد درآمد رو به کاهش» به معنی توزیع درآمد به نفع مردم و فقرا است که نمونه ای از آن می تواند اعطای یارانه نقدی به مردم باشد. «توزیع مجدد در آمد رو به افزایش» به معنی، سیاستهای حمایت از سرمایه داران است که می تواند در قالب طرحهایی مثل کاهش مالیات و تسهیل شرایط کسب و کار و … تبلور پیدا کند.

 

درگیر دعواهای روزمره سیاسی نباشیم

دوستان! بچه ها! بیایید قدری بیشتر در موضوع «اقتصاد سیاسی» مطالعه کنیم. تا خوب نخوانیم متوجه نمی شویم که
با اجرای قانون بهبود فضای کسب و کار (که دولت احمدی نژاد قهرمانانه از اجرای آن سر باز زد)
افزایش سود بانکی به بهانه های مختلف
اولویت دادن به سیاستهای ضد تورمی
حذف ایران کد و شبنم کد
تاکید بر استقلال بانک مرکزی
اشتیاق برای عضویت در سازمان تجارت جهانی (که با لطف خفیه خدا تا به حال محقق نشده است)
و سیاستهایی از این دست، ایران به چه ورطه ای افتاد و دارد می افتد. متوجه نمی شویم آنها که برای اجرای مجموعه این سیاستها دست و پا می زنند چقدر شیادند یا چقدر ساده لوحند. اینقدر درگیر دعواهای روزمره سیاسی نباشیم. وقت بگذاریم و در مورد این موضوع ها هم نقد و یادداشت و تحلیل بنویسیم.

پی نوشت: به دوستانی که متاسفانه به دنبال این هستند که با خواندن فقط یک کتاب، از یک موضوع، کلی سر در بیاورند در همین رابطه، مطالعه کتاب تازه انتشار یافته «نیکوکاران نابکار» اثر «هاجون چنگ»، اقتصاددان کره ای را توصیه می کنم. آنها که می دانند دارند چه بلایی سر کشور می آورند به کنار، مطالعه این کتاب را برای کلیه مسئولان درجه یک و دو جمهوری اسلامی، از نان شب، واجبتر می دانم.

لینک روزانه: روضه دکتر مهدی کوچکزاده را در مورد مظلومیت دولت احمدی نژاد حتما بشنوید

پیشنهاد مطالعه

ماکیاولی آسوده بخواب…

پی نوشت: خیلی از دوستان، «مزرعه حیوانات» جورج اورول را خوانده اند، اما کمتر کسی از دوستان، «شهریار» نیکولو ماکیاولی را خوانده است. به این دوستان توصیه می کنم «شهریار» ماکیاولی را هم حتما مطالعه کنند.

لینک روزانه: کامنتهای اوباشان عقده ای در پای این مطلب، برایم بسیار جالب بود.

 

لزوم فعالیت و پشتوانه اقتصادی برای تامین فعالیتهای آرمانی

کارخانه ایرفو که در سال ۱۳۴۲ تاسیس شده بود یک کارخانه ریخته گری چدن و فولاد بود که تقریبا تمام مبارزان مذهبی آن زمان سهامدار آن بودند، از جمله شهید بهشتی، شهید رجایی، شهید باهنر، مرحوم مهندس بازرگان، مرحوم یدالله سحابی، مرحوم عالی نسب و آقایان هاشمی رفسنجانی و موسوی اردبیلی.
(از کتاب «اقتصاد سیاسی جمهوری اسلامی»، به کوشش بهمن احمدی امویی، انتشارات روزگار نو، صفحه ۱۷)
در این مورد حرفهایی هست که ان شاءالله به مرور خواهم گفت.

برگزاری اولین جلسه حلقه مطالعاتی توحید و عدالت، دوشنبه ۱۰ تیر

قرار بر این شده بود که اولین جلسه حلقه مطالعاتی «توحید و عدالت»، دوشنبه گذشته مصادف با روز میلاد امام عصر(عج) و سالروز ۳ تیر برگزار شود اما با برگزاری مراسم تقدیر از دکتر احمدی نژاد که با ساعت برگزاری این جلسه همزمان شده بود، آن جلسه برگزار نشد و برگزاری آن به این هفته موکول شد.

همچنان که قبلا گفته شد، حضور در این جلسات برای عموم آزاد است و شکل جلسات هم محور قرار گرفتن یک کتاب به صورت دوره ای و تدریس آن توسط استاد جلسه و بحث و بررسی آن در حلقه مطالعاتی است. کتابی که فعلا در حلقه توسط دکتر عبدالرضا داوری تدریس خواهد شد کتابی با مشخصات زیر است:

نظریه های اقتصاد سیاسی
مولفان: جیمز.ای.کاپوراسو / دیوید.پی.لوین
مترجم: محمود عبدالله زاده
ناشر: نشر ثالث

آدرس جلسه هم فعلا به صورت موقت در دفتر روزنامه شهروند خواهد بود:
تهران، پایین تر از فلکه دوم صادقیه، کوچه شهید طاهریان (غرب بزرگراه محمدعلی جناح)، شماره ۲۴، طبقه دوم.

زمان: دوشنبه ها، ساعت ۱۶ تا ۱۸

از دوستان محترم تقاضا می کنم به هر نحو که می توانند در مورد این جلسه اطلاع رسانی کنند. با به پایان رسیدن دولت احمدی نژاد، رابطه و انسجام بچه های عدالتخواه نه تنها نباید از هم بپاشد بلکه باید مستحکم تر شود. ما باید پشتوانه تئوریک خود را نیز تقویت کنیم و سالهای گذشته را نیز آسیب شناسی کنیم که اگر خداوند به آرمان ما فرصت حضور دوباره در صحنه را داد، برای حمایت از آن، قوی تر از قبل باشیم.

برگزاری اولین جلسه حلقه مطالعاتی «توحید و عدالت» در روز میلاد امام عصر(عج)

با دوستان به این تصمیم رسیده بودیم که جلسات حلقه مطالعاتی «توحید و عدالت»، دوشنبه ها ساعت ۴ تا ۶ برگزار شود و هرچه زودتر هم برگزار شود. اما دوشنبه هفته آینده، مصادف شده است با روز مبارک میلاد امام عصر(عج) که روزی تعطیل است. با این حال تصمیم گرفته شد که با وجود تعطیل بودن این روز، اولین جلسه در همین روز برگزار شود؛ روز تولدِ شخصیتی که محورِ گفتمان «توحید و عدالت» است. به این امید که شروع جلسات در چنین روزی، به ادامه جلسات برکت بدهد. تقارن نیمه شعبان امسال با روز ۳ تیر نیز معنای دیگری به شروع جلسات در این روز خواهد داد.

آدرس جلسه، فعلا به صورت موقت در دفتر روزنامه شهروند خواهد بود:
تهران، پایین تر از فلکه دوم صادقیه، کوچه شهید طاهریان (غرب بزرگراه محمدعلی جناح)، شماره ۲۴، طبقه دوم.

همانطور که قبلا گفته شد فعلا در این جلسات، کتاب «نظریه های اقتصاد سیاسی» با حضور دکتر عبدالرضا داوری، تدریس و مورد بحث و بررسی قرار خواهد گرفت. مشخصات کتاب:

نظریه های اقتصاد سیاسی
مولفان: جیمز.ای.کاپوراسو / دیوید.پی.لوین
مترجم: محمود عبدالله زاده
ناشر: نشر ثالث

خبر خوب دیگر اینکه دوست و برادر عزیزم، «احمد شریعت» به عالم وبلاگنویسی بازگشته است و در آدرسی جدید مطالب خود را منتشر می کند: عدالتخواه

یادداشت تکمیلی، مورخ ۱ تیر: اگر آنطور که شنیده می شود، روز ۳ تیر، مراسم مردمی تقدیر از دکتر احمدی نژاد برگزار شد، و این مراسم بعد از ظهر دوشنبه بود، جلسه مطالعاتی در این هفته برگزار نمی شود و به هفته آینده همین روز (دوشنبه) و همین ساعت (۴ تا ۶) موکول می شود.

آیت الله خامنه ای: انبیا می آیند تا انسان کامل بسازند، انسان به قدر قدرت خدا نامحدود است


آرمانشهر:
به تازگی، «موسسه ایمان جهادی»، کتابی منتشر کرده است به نام «ولایت و حکومت» که عبارت است از بیانات رهبر عزیز انقلاب درباره ولایت و حکومت که به صورت موضوعی فصل بندی شده اند. بخشی از این کتاب که محتوای آن برای اولین بار منتشر شده است، برگرفته از سخنرانی های پیوسته ای است که آیت الله خامنه ای در ماه مبارک رمضان سال  ۱۳۵۳ شمسی، در مسجد امام حسن(ع) شهر مشهد، تحت عنوان «طرح کلی اندیشه های اسلامی در قرآن» ایراد کرده اند. در ادامه بدون هیچ توضیحی، فرازهایی از یکی از همین سخنرانی ها را که در تاریخ ۱۷ مهر ۱۳۵۳ ایراد شده است، می خوانیم:

***

«هدف اولی پیغمبر، هدف اصلی پیغمبر یک چیز است، در نیمه راه آن هدف، هدف های دیگری هم برای پیغمبر مطرح می شود که در میان هدف های دیگر، یکی از همه مهم تر و برای پیغمبر جاذبه دارتر است. اما هدف اصلی و اولی پیغمبران الهی، عموما در چند کلمه قابل خلاصه کردن است؛ پیغمبران به این جهان می آیند تا انسان را به سر منزل تعالی و تکامل مقدرش برسانند. انسان به عنوان یک موجود که دارای استعدادها، دارای قوه ها و انرژی های فراوان است، می تواند چیزی بالاتر، برتر، عزیزتر و شریف تر از آنچه هست بشود…

یک دنیا استعداد در انسان نهفته است، انسان را می شود به یک معدن بسیار قوی و عمیق و سرشار تشبیه کرد که وقتی این معدن را استخراج کنید، در آن بسیاری از چیزها می بینید، تا استخراج نکردید، یک موجودی است، یک زمینی است، خشک و بی حاصل و بدون هیچ جلوه زیبای زندگی.

… این انسانی که شما می بینی، این موجود نتراشیده، نخراشیده ای که در بازار، در خیابان می بینی، این بچه کوچکی که حرف نمی تواند بزند، یک ذره لطافت، جز برای پدر و مادرش، برای کسی دیگر ندارد، همینی که شما نگاه می کنید، این یک معدن غنی و سرشار است؛ در آن مایه ها از لطف هست، در آن جلوه ها از زیبایی هست و اینها استعدادهای انسان است؛ همانی که به زبان شاعرانه قدیمی گفتند:

طیران مرغ دیدی، تو ز پای بند شهوت
به در آی تا ببینی طیران آدمیت(۱)

همانی که باز به زبان های گوناگون شعری و غیرشعری و عارفانه و دیگرها، برای ما، از قدیم گفتند و درست است و صحیح است. گفتند که جلوه های انسانی، انسان را از فرشته و ملک بالاتر می برد، انسان را سرچشمه فیاضی از خوبی ها، زیبایی ها، استعدادهای به ظهور رسیده و نیروهای جالب و جاذب می کند؛ یعنی می کند انسان کامل، انسان درست، انسان تکامل یافته و متعالی. هدف واقعی انبیا این است که انسان ها را این جوری بکند، همانی که در تعبیرات قرآنی، به نام تزکیه و تعلیم از آن نام برده شده است. انسان ها را از صفات بد پاک کنند، از هوسرانی ها دور کنند، از نمودارهای زندگی ددمنشانه حیوانی آنها را نجات بدهند.

… معجزه بزرگ نبوت ها عبارت است از ساختن انسان های خوب و مُتِحَلی(۲) به فضایل؛ این بزرگ ترین معجزه نبوت هاست، شوخی نیست…

درست است که تشکیل نظام صحیح، یک نظام مرفه، یک نظام آزاد و آباد، چیز بسیار جالبی است، اما می خواهم بدانم، حالا یک نظام آبادِ آزادِ مرفهِ همراه با برابری و عدالت اجتماعی و نبودن طبقه تشکیل شد، انسان ها در آن جامعه نوی عالیِ جالب، مشغول زندگی شدند، که چه؟ بعدش؟ مکتب های مادی، برای انسان، انسانیت، بعد از دوران رسیدن به جامعه ایده آل، چه هدفی در نظر گرفته اند؟ هدف انسانیت چیست؟ انسان ها فداکاری بکنند، از خودگذشتگی بکنند، تلاش بکنند، مجاهدت بکنند که خانه آبادی از این جهان درست کنند، حالا خانه آباد درست کردیم، بعدش چه؟ در این خانه آباد می خواهیم چه کار کنیم؟ خُب، زحمت می کشیم این مسجد را درست می کنیم، بعد که مسجد تمام شد، هدفی باید داشته باشیم، هدف این است که مردم بیایند اینجا، مثلا نماز بخوانند یا سخنرانی بشنوند یا غیر ذلک. معنی ندارد که ما بگوییم می خواهیم مسجد بسازیم، های، هوی، سر، صدا، مسجد را ساختیم، بالا بردیم، تمام شده، حالا می خواهیم چه کار کنیم؟ هیچی، بعدش هیچ هدفی نداریم، این مسخره است، این پا شکستن در نیمه راه است، مکتب های مادی پایشان در نیمه راه شکسته است، همه. مکتب های مادی می گویند دنیا را آباد کنید، فقر را براندازید، جهل را براندازید، جامعه عالی درست کنید، جامعه انسانی درست کنید، جامعه ای که در
آن ظلم نباشد، طبقات نباشد، استثمار نباشد، تبعیض نباشد، خیلی خب، درست کردیم، حالا انسان می خواهد در این جامعه چه کار کند؟ جواب ندارند. در این جامعه، انسانیت می خواهد به کجا برسد؟ پاسخی ندارند. می خواهد بخورد و بخوابد؟ می خواهد راحت زندگی بکند، همین؟ انسان برای فقط زندگیِ راحت، یعنی راحت به دست آوردن و راحت خوردن و راحت پس دادن، برای همین بایستی مجاهدت کند و هدفش همین باشد؟ اینجا است که کُمیت مکاتب مادی لنگ است.(۳)

مکاتب الهی می گویند نه، هدف بعد از این است. هدف عالی، پیراسته شدن انسان است، هدف عالی انسان شدن بنی آدم است. بنی آدم غیر انسان است. بنی آدم همین موجودی است که روی دو تا پا راه می رود، با همین داعیه، این بنی آدم است. اما انسان شدن یعنی همه این فضایل و سرچشمه های استعداد در وجود او به جریان بیفتد. می گویی بعدش چه؟ می گوییم بَعد ندارد، انسان نامحدود است، به قدر قدرت خدا نامحدود است، بَعد ندارد. «انا لله و انا الیه راجعون» وقتی
انسان در روند تکامل افتاد، دیگر آخِر ندارد؛ این است ایده خداپرستان و فکر موحدین عالم و ادیان عالم. همین طور پیشرفت است، دائما پیشرفت است، دائما اوج است، دائما تکامل و تعالی است، آخر و نهایت ندارد و انبیا برای این می آیند.

انبیا می آیند تا انسان ها را از بدی ها، از پستی ها، از جهالت ها، از رذیلت های اخلاقی، از پوشیده ماندن استعدادهای درونی خلاص کنند، نجات بدهند، آنها را انسانِ کامل و متعالی بسازند؛ این هدف اولی انبیا است. لذا در قرآن آمده است: «لقد منّ الله علی المؤمنین»(۴) خدا منت نهاد بر
مؤمنان، «اذ بعث فیهم رسولا من انفسهم» که برانگیخت در میان آنان پیامبری از خودشان، «یتلوا علیهم آیاته و یزکیهم» آیات خدا را بر آنان بخواند و تزکیه کند آنان را، پاک، پیراسته، «و یعلمهم» و بیاموزد به آنان. پیراستن، آراستن، از رذیلت ها پاک کردن، به فضیلت ها انسان را آرایش دادن، این هدف انبیا است. لذا می بینید که پیغمبر ما می فرماید: «بعثت لاتمم مکارم الاخلاق» مبعوث شدم تا مکارم اخلاق را، اخلاق زیبا را، اخلاق خوب را تمام کنم…

انبیا می گویند برای ساختن انسان، باید محیطِ مناسب، محیط سالم، محیطی که بتواند او را در خود بپروراند، تربیت کرد و بس… انبیا می گویند: اگر بخواهیم ما یکی یکی آدم ها را درست کنیم، شب می شود و عمر می گذرد. جامعه لازم است، نظامی لازم است…

خلاصه مطلب این است: انبیا دو هدف دارند، دو هدف مهم؛ یکی هدف اساسی، ساختن انسان، پیراستن انسان از بدی ها، آراستن انسان به نیکی ها و فضیلت ها و خوبی ها؛ خلاصه انسان را
انسان کردن؛ این هدف بالا است. اما هدف دیگری که انبیا دارند، که در نیمه راه این هدف قرار دارد، این است؛ تشکیل جامعه توحیدی، تشکیل نظام الهی، تشکیل حکومت خدا، تشکیل تشکیلاتی که با قوانین و مقررات الهی اداره بشود، این هدف همه انبیا است. اگر کسی خیال کند که انبیای بزرگ الهی این هدف را نداشتند، بایستی در قرآن، در حدیث، در تاریخ مطالعه کند.

… پس پیغمبر آمده برای چه؟ برای تشکیل نظام و محیط عادلانه. آمده تا دنیای عادلانه درست کند، آمده تا جامعه و نظام عادلانه به وجود بیاورد. و البته در نظام عادلانه است که انسان ها فرصت پیدا می کنند به تکامل و تعالی برسند.» (ولایت و حکومت، موسسه ایمان جهادی، صفحه های ۳۰ تا ۴۰)

——-
پی نوشتها:
۱- سعدی
۲- (ح ل ی) زینت یافته، آراسته شونده
۳- کمیت لنگ بودن کنایه از ناقص و ناتوان بودن
۴- سوره مبارکه آل عمران / آیه ۱۶۴

***

مطلب تکمیلی:
با اعلام آمادگی خوانندگان وبلاگ، هزینه لازم (حدود ۴ الی ۵ میلیون) برای اجاره وثیقه ۱۰۰ میلیون تومانی جهت آزادی «احمد شریعت» فراهم شده است. از دوستان اگر کسی راهی برای اجاره وثیقه به این قیمت از فردی مطمئن (که بعد از دریافت هزینه اجاره، نرود سندش را از دادسرا پس بگیرد) دارد خواهشمندم اطلاع بدهد.
ضمنا پست مربوط به بازداشت «احمد شریعت» و موج وبلاگی برخاسته از آن، متوقف نشده است و هنوز به روز می شود. گرچه در آدرس قبلی و فیلتر شده وبلاگ است.

برچسب‌ها: آیت الله خامنه ای

«مصطفی! یک رنگی و صداقت، قانون عشقه»

اثری از شهید مصطفی چمران

اثری از شهید مصطفی چمران

اردیبشهت ماه تقریبا خط آرام شد. عراق می زد؛ اما نه به شدت قبل. موقعی که خط آرام بود، ما فرصت بیشتری برای عشق و حال و دور هم جمع شدن و گپ زدن پیدا می کردیم. یک روز گفتند که احمد آقا خمینی زنگ زده به دکتر و گفته امام دلش برایت تنگ شده و می خواهد شما را ببیند. همان روز دکتر با هلی کوپتر خدمت امام می رود. وقتی دکتر برگشت، ریختیم دورش و از حال امام جویا شدیم.
دکتر برایمان گفت:
– وقتی رسیدم خدمت امام، ایشان چند ثانیه به صورت من خیره شد و گفت: «مصطفی، تو هنرمندی؛ هنرمند باید یک رنگ باشه. گران ترین قالی رو ببین؛ چون چند رنگه، باید زیر پا باشد. اما آسمان رو ببین که از همه بالاتره. چرا؟ چون یک رنگ است. یک رنگی و صداقت، قانون عشقه.»

(«کوچه نقاش ها»، خاطرات «ابوالفضل کاظمی»، به کوشش «راحله صبوری»، انتشارات سوره مهر، صفحه ۱۷۴)

لینکهای مرتبط از آرشیو وبلاگ:
مرثیه شهید چمران برای گوسفند قربانی
ما ندیده شما رو خریدیم

کتابهای انحرافی

گرچه دو روز بیشتر تا پایان ۲۵ امین نمایشگاه کتاب تهران نمانده است، مناسب دیدم به بهانه این نمایشگاه، ۵ کتاب را که کم و بیش به تقویت پشتوانه تئوریکِ دوستانِ عدالتخواهِ احمدی نژادی کمک می کنند معرفی کنم.
مطالعه این کتابها در کنار شنیدن سخنرانی های دکتر احمدی نژاد یا خواندن متن پیاده شده آنها به صورت کامل و نه به صورت تقطیع شده و توجه به اینکه آن سخنرانی ها در جمع چه مخاطبانی ایراد شده اند (مثلا در تاجیکستان که بزرگترین وجه اشتراک ما با مردمش، زبان فارسی و علاقه آنها به ادبیات حماسی و کلاسیک فارسی است و یا مثلا در جمع ایرانیان مقیم خارج که وجه اشتراک ما با آنها بیشتر از تدین و مسلمانی، ایرانی بودن است و…) به فهم همدلانه و درست آن دسته از سخنان رئیس جمهوری که سعی می شود نامتعارف، شاذ و یا انحرافی معرفی شوند کمک می کند.
نویسندگان این پنج اثر، چه به کمک کردن آثارشان به فهم گفتمان احمدی نژادی واقف و معترف باشند و چه از احمدی نژاد یا به اصطلاح جریان انحرافی برائت بجویند، فرقی در این واقعیت به وجود نمی آید که این آثار، به فهم گفتمان احمدی نژاد و توجیه آن و دفاع از آن کمک می کنند. و اما این پنج اثر:

۱- بوسه بر خاک پی حیدر (ع)
این کتاب، نوشته مرحوم حجت الاسلام علی ابوالحسنی (منذر) است که توسط «پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی» منتشر شده است. زیر عنوان این کتاب از این قرار است:
«بحثی در ایمان و آرمان فردوسی، با نقد نظریات و آرای برخی شاهنامه پژوهان معاصر.» برای اینکه حال و هوای کتاب دستتان بیاید، نقل فرازهایی از تقدیم نامه این کتاب، کافی به نظر می رسد:
«تقدیم به فرهیختگانِ پاک اندیشی که، در عصر ما تفکیک و تقابلِ مصنوعی بین ایران و اسلام را که خطرناکترین دسیسه استعمار برای انهدام قوه پایداری و وحدت ملی ما است، بر نتافتند و با قلم شیوا و برهان استوار، در حد توان این ترفند شیطانی را در هم شکستند
بویژه متفکر آزاده و نَژاده معاصر: استاد شهید مرتضی مطهری که به جای دمیدن در تنورِ «تضاد و تقابل اسلام و ایران»، کارنامه ای درخشان از «خدمات متقابل» آن دو به یکدیگر عرضه کرد و بدین گونه ثابت نمود:
ایران بعد از اسلام، ادامه، اصلاح و تکمیل منطقی ایرانِ پیش از اسلام، است…
و کلام آخر آنکه: اگر زردشت در عصر خویش، آیینی پاک و توحیدی آورد، باری، اسلام کاملترین دین الهی و زداینده زنگار تحریفاتی است که در طول زمان، بر جسم و جان ادیان نشسته است…»
این کتاب در ۱۰۳۹ صفحه و با قیمت ۲۰ هزار تومان عرضه شده است.

۲- تاریخ تمدن و ملک مهدوی
این کتاب تالیف، دکتر «محمدهادی همایون» از اساتید دانشگاه امام صادق(ع) است و توسط «پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات» در ۷۵۲ صفحه و با قیمت ۱۴۵۰۰ تومان منتشر شده است. در هم تنیدگی سه مولفه از مولفه هایِ گفتمان احمدی نژادی را در این کتاب به خوبی می توانیم ببنیم: «مهدویت گرایی، صهیونیسم ستیزی و ایران گرایی»
اگر بخواهم کتاب را در چند جمله خلاصه کنم از این قرار است:
خداوند عهد و رسالتی تاریخی را به عهده قوم بنی اسرائیل گذاشت، اما آنها این عهد را شکستند و در برابر خداوند طغیان کردند و آن قومی که این عهد و رسالت تاریخی را به انجام خواهند رساند ایرانیان مسلمان هستند.

۳- ایران جهانی و جهان ایرانی
این کتاب توسط دکتر محسن ثلاثی، عضو هیات علمی دانشگاه تهران نوشته شده است و نشر مرکز، چاپ اول آن را در سال ۱۳۷۹ در ۴۹۹ صفحه راهی بازار نشر کرده است. با وجود آنکه نقدهایی را بر این کتاب وارد می دانم و با وجود اگر و اماهایی که به خصوص امثال «پیام فضلی نژاد» در مورد دکتر ثلاثی کرده اند، معتقدم این کتاب، کتاب خوبی برای دفاع از حضور اسلام در ایران و نحوه مسلمان شدن ایرانیان و مقابله با تهاجماتِ باستان گرایانِ اسلام ستیز به اسلام است. همچنین کتاب به فهم گفتمان احمدی نژادی کمک می کند. در بخشی از پیشگفتار این کتاب، چنین می خوانیم:
«مهمترین عاملی که ایرانیان را به سوی اسلام سوق داد، به نظر نگارنده، جهانشمولی و جهانگیری آن بود، ایرانیان به هر جنبش و آیینی که داعیه جهانی داشته باشد و اراده فنح جهان را کرده باشد، با چشم احترامی می نگریستند.»

۴- ایران آینده؛ به سوی الگویی مردم شناختی برای ابرقدرتی ایران
این کتاب خواندنی نوشته دکتر «ابراهیم فیاض» است و در سال ۱۳۸۷ توسط انتشارات «پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات» در ۱۳۳ صفحه منتشر شده است. متاسفانه هرچه گشتم، کتاب را در کتابخانه ام پیدا نکردم تا بخشهایی از آن را در اینجا نقل کنم. جهت اطلاع بیشتر در مورد محتوای کتاب، می توانید به این صفحه مراجعه کنید.

۵- قوم نشان شده
این کتاب، نوشته استاد اسماعیل شفیعی سروستانی است و توسط انتشارات موعود در ۱۹۲ صفحه و با قیمت ۲۵۰۰ تومان عرضه شده است. منظور از «قوم نشان شده» ایرانیان هستند و زیر عنوان کتاب از این قرار است: «نقش ایران و ایرانیان در واقعه شریف ظهور».
در این کتاب در هم تنیدگی دو مولفه از مولفه های گفتمان احمدی نژادی یعنی «مهدویت گرایی» و «ایران گرایی» به خوبی دیده می شود. در مقدمه این کتاب چنین می خوانیم:
«قوم نشان شده، حدیث یک انتخاب آسمانی است. مشیتی تا تحت اداره خداوند، مردمی و سرزمینی، پیراسته از آلودگی کافرانه و آراسته به زیور پاک نهادی و جوانمردی، مهیای تاسیس بزرگترین کانون تشیع در جغرافیای «ایران» شوند.
این اثر سر در پی آن دارد تا جایگاه و نقشِ ایران و ایرانیان را در گردونه هستی دریابد و البته به مدد کلام عقلی و نقلی بزرگ مردان اهل حکمت و دانایی؛ حاصل تلاش و مجاهدتی است برای کشف راز وارد ساختن ایران به گردونه بزرگ دین جهانی پیامبر آخرالزمان(ص)؛ راز انس و الفت آنان با اهل بیت پیامبر اعظم(ص)؛ راز ماندگاری در میان طوفان های ویرانگر؛ راز مهاجرت بزرگ مردی از قبیله ایمان و رستگاری، حضرت علی بن موسی الرضا، علیه السلام، به ایران و بالاخره همراهی در تاسیس «ملک عظیم خداوندی» که با ظهور کبرای حضرت مولانا صاحب الزمان، علیه السلام، محقق خواهد شد.»

پی نوشت۱: از دوستانی که احتمالا کتابهای دیگری در این حوزه سراغ دارند ممنون می شوم، کتابها را معرفی کنند. هرچه مطالعه مان در راهی که می رویم بیشتر باشد در تبیین و تبلیغ این راه و دفاع از آن موفق تر خواهیم بود.

پی نوشت۲: موعدِ یک ماهه نظرسنجیِ ستون سمت چپ وبلاگ، در روز ۱۸ اردیبهشت به پایان رسید. منتها از آنجا که این نظرسنجی را به دلیل پاره ای شیطنتها سه روز از روی وبلاگ برداشتم و یک روز هم سایتِ پشتیبانِ نظرسنجی از دسترس خارج بود، ۴ روز به موعد پایانی آن اضافه کردم. در نتیجه فردا، روز آخر نظرسنجی است. آنها که در این نظرسنجی شرکت نکرده اند، یک روز بیشتر وقت ندارند.

گمشده

گفتار درونی مینا: انگشتر از دست ناخدا افتاد و گم شد. ملوان از ناخدا پرسید: «وقتی آدم می دونه جای چیزی کجاست، آیا آن چیز گم شده؟!» ناخدا با بدخلقی گفت:
«… نه…» ملوان لبخندی زد و گفت: «… پس ناراحت نباشید. انگشتر شما گم نشده، انگشتر توی دریاست!»
(از فیلمنامه «فرزند خاک»، نوشته «محمدعلی باشه آهنگر» و «محمدرضا گوهری»، انتشارات سوره مهر، صفحه ۶)

عکاس: جمال صالحی، اسکن شده از کتاب هنر مقاومت، جلد اول

عکاس: جمال صالحی، اسکن شده از کتاب هنر مقاومت، جلد اول

 لینکهای روز:
همنوایی با امام عصر(عج)
واکنش جالب تاجیک ها به حضور احمدی نژاد در جشن جهانی نوروز
بیانیه شدیداللحن فعالین مهدویت در اعتراض به دستگیری علی اصغر سیجانی
وقتی مخالفان احداث مونو ریل، اتوبان دو طبقه می سازند!
آیت الله خامنه ای: تیپ اسفندیار شاهنامه، تیپ حزب اللهی های امروز خودمان است

کتابهایی که در سال ۱۳۹۰ خواندم

در اینجا کتابهایی را که در سال ۱۳۹۰ خواندم یا کتابهایی را که مطالعه آنها در سال ۱۳۹۰ تمام شد ( کتابهایی که از قبل به صورت نیمه کاره برای سال ۱۳۹۰ باقی مانده بودند) فهرست کرده ام. کتابهایی که به صورتی گذرا یا به عنوان مرجع به آنها رجوع کردم، در این فهرست نیامده اند (مثلا دیوان هایی که از آنها شعری می خوانم یا کتابهایی که به اقتضای شغلم، روزانه صفحات یا فصل یا فصولی از آنها را می خوانم.) پس در این فهرست، صرفا کتابهایی آمده اند که تمام آنها را خوانده باشم.

***
۱- خرده جنایت های زناشوهری (نمایشنامه) / اریک امانوئل اشمیت / ترجمه شهلا حائری / نشر قطره
یادداشت: بعد از داستان کوتاه «موضوع موقت»، نوشته «جومپا لاهیری»، دومین داستانی است که آرزو کردم ای کاش می توانستم اقتباسی سینمایی از آن داشته باشم! البته پایان نمایشنامه با سلیقه ام جور در نیامد. ضمنا نمونه ای از داستانهایی است که در آنها اهمیت خاطره، خوب نشان داده می شود. موضوعی که برایم همیشه جذاب بوده است. مثل فیلمهای «درخشش ابدی…» یا «ممنتو».

۲- بهار ۶۳ (رمان کوتاه) / مجتبا پورمحسن / نشر چشمه
یادداشت: برای مردهای خیانتکار یا از نظر عرف و جامعه خیانتکار، می تواند کتاب محبوبی باشد. داستان خیانت مردی جوان، ساکن رشت، به همسرش و همزمان، خیانت او به معشوقه اش. مردی که به خاطر معشوقه اش از همسرش جدا می شود و ضمن رابطه با همان معشوقه با دختر دیگری دوست می شود. داستان از زبان خود مرد است، به نحوی که خواننده با او همذات پنداری می کند.

یک سئوال: نق نقوهایی که از سانسور و ممیزی می نالند، دیگر چه محتوایی می خواهند به خورد مخاطب بدهند که وزارت ارشاد به آنها مجوز نمی دهد؟ چه مرزهای دیگری وجود دارد که حضرات می خواهند از آن بگذرند و ارشاد اجازه نمی دهد؟

۳- شب های روشن (رمان کوتاه) / فیودور داستایفسکی / ترجمه سروش حبیبی / نشر ماهی
یادداشت: می توان گفت داستایوسکی، تقریبا همه داستانها و رمانهایش خواندنی و شاهکار است. معروف و غیرمعروف ندارد. کوتاه و بلند ندارد. «شب های روشن»، خیلی خیلی به من چسبید.

۴- شب ممکن (رمان کوتاه) / محمدحسن شهسواری / نشر چشمه
یادداشت: بعضی داستانهای منتشر شده توسط نشر چشمه را که می خوانم (و از این دست هم بینشان کم نیست) از فاصله زیادی که سبک زندگی شخصیتهای داستان با سبک زندگی امثال خودم دارند وحشت می کنم. چنین سبک زندگیهایی در این مملکت وجود دارد و چنین فاصله ای مرا به وحشت می اندازد.

بازیهای فرمی نویسنده جالب بود. شاید این بازیها با این شدت تازگی داشته باشند ولی نمی توان آنها را نوآوری دانست. نمونه های خفیف تری از این بازیها در رمانها و داستانهایی دیگر، سابقه دارند. نمونه دم دستی اش، رمان «من او»ی «رضا امیرخانی» است که سالها پیش نوشته شده و در آن، زاویه دید در طول رمان به طور مداوم عوض می شود.

ایضا فضای حاکم بر داستان، فضای مخ زنی، دختر بازی، قاپ زدن دوست دختر دیگران، قاپ زدن دوست پسر دیگران، رخت خواب رفتن با دوست دختر (به صورت تلویحی)، مشروبخواری، رابطه زن شوهردار با مردانی جز همسرش و … بود. شک ندارم فضای ممیزی حاکم بر ادبیات داستانی از نظر کیفی بسیار بازتر از ۶، ۷ سال پیش است و اگر حضرات از ممیزی می نالند نه به خاطر سختگیرتر شدن ارشاد، که به خاطر میل روزافزونشان به گذر از مرزهای اخلاقی جدیدتر است. بنابراین همان سئوال تکراری: نق نقوهایی که از سانسور و ممیزی می نالند، دیگر چه محتوایی می خواهند به خورد مخاطب بدهند که وزارت ارشاد به آنها مجوز نمی دهد؟ چه مرزهای دیگری وجود دارد که حضرات می خواهند از آن بگذرند و ارشاد اجازه نمی دهد؟

۵- بلقیس و عاشقانه های دیگر (مجموعه شعر) / نِزار قبانی / ترجمه موسی بیدج / نشر ثالث
یادداشت: به طور حتم هر مجموعه شعری را که از قبانی منتشر شده است یا منتشر شود خواهم خرید و خواهم خواند. در ابتدای کتاب، مصاحبه مفصلی با قبانی چاپ شده است در مورد شعرهای خودش و شعر معاصر عرب و… در فرازی از مصاحبه، قبانی تجلیل عجیبی از مقاومت در جنوب لبنان کرده است. چقدر جای قبانی خالی بود وقتی دو سال بعد از فوتش، جنوب لبنان آزاد شد و چقدر جایش در زمان جنگ ۳۳ روزه خالی بود. اگر بود اشعار نابی در رثای سیدحسن نصرالله و حزب الله لبنان می سرود.

شعر «برای گرم شدن جز عشق تو وسیله ای نیست»، بیشتر از سایر شعرهای مجموعه، زبان حالم بود.

۶- دوست بازیافته (رمان کوتاه) / فرد اولمن / ترجمه مهدی سحابی / نشر ماهی
یادداشت:در مورد دوستی صمیمانه دو نوجوان آلمانی که یکی از آنها یهودی است و با قدرت گرفتن هیتلر در سال ۱۹۳۲، دوستی آنها دستخوش حوادثی می شود… داستان از زبان شخصیت یهودی داستان روایت می شود. گویا نویسنده داستان، نقاش معروفی است. کتاب، مقدمه ای از آرتور کوستلر نیز داشت.

۷- پاریس – تهران، سینمای عباس کیارستمی / دیالوگ مازیار اسلامی – مراد فرهادپور / فرهنگ صبا
یادداشت: شروع مطالعه این کتاب مدتها پیش بود و نیمه کاره رهایش کرده بودم.
دیالوگ اسلامی و فرهادپور، از معنایی که در نظر اول از واژه «دیالوگ» به ذهن مخاطب می رسد کمی دور بود. یعنی هیچ یک از دو نفر، دیگری را به چالش نمی کشید یا حرف او را نقد نمی کرد، بلکه  این دو، صرفا در تایید حرف یکدیگر، سخن می رانند. اشکال کتاب هم در این بود که معلوم نبود این دو در چه جایگاه و موضعی قرار دارند. زمانی چپ بودند و زمانی لیبرال و راست. در جایی شیفته مدرنیته بودند و در جایی منتقد مدرنیته. در جایی منتقد «ایدئولوژی» بودند و در جایی خودشان را می شد به ایدئولوژی زدگی متهم کرد. ظاهرا فقط برایشان مهم بود که کیارستمی را بکوبند و اینکه از چه جایگاهی باشد، مهم نبود.
ضمنا فرازهایی از دیالوگ این دو به فهم اجمالی روانکاوی لکان کمک می کرد.

۸- نوای اسرار آمیز (نمایشنامه) / اریک امانوئل اشمیت / ترجمه شهلا حائری / نشر قطره
یادداشت: خیلی خوب بود. باید هر چه از اشمیت منتشر شده و نخوانده ام را سر فرصت بخوانم.
یکی از ایده های اصلی و جذاب روانکاوی لکان که البته به نظرم حرف تازه ای نیست ولی مهم است و معلوم نیست لکان و شارحانش چرا اینقدر برای بیان آن زبان پیچیده ای به کار می برند این است که «انسان در رابطه با جنس مخالف در جستجوی چیزی است که وجود ندارد». نتیجه اینکه مرگ عشق در وصال و دوام آن در فراق است. نمایشنامه نوای اسرار آمیز را می توان صورت هنری همین ایده قلمداد کرد.

۹- و دستهایت بوی نور می دهند (مجموعه شعر) / مصطفی مستور / نشر مرکز
یادداشت: اولین مجموعه شعری است که از مستور داستان نویس منتشر می شود. رگه هایی از مضامین شعرها را در داستانهای کوتاه او می توان دید. مثلا بین شعرهای «بعد از ظهر» و «همه معشوقه های من» با داستان کوتاه «چند روایت معتبر درباره برزخ» می توان ارتباط برقرار کرد.

۱۰- در بندر آبی چشمانت (مجموعه شعر) / نزار قبانی / ترجمه احمد پوری / نشر چشمه

۱۱- عشق لرزه (نمایشنامه) / اریک امانوئل اشمیت / ترجمه شهلا حائری / نشر قطره
یادداشت: داستان نمایشنامه تا حدی شبیه داستان فیلم «خانم های جنگل بولونی» برسون بود.

۱۲- فردریک یا تئاتر بولوار / اریک امانوئل اشمیت / ترجمه شهلا حائری / نشر قطره
یادداشت: الهام گرفته از زندگی «فردریک لومتر»، بازیگر مشهور تئاتر فرانسوی در قرن ۱۹

۱۳- شهربانو (داستان بلند) / محمدحسن شهسواری / نشر چشمه
یادداشت: از کار قبلی نویسنده ضعیفتر بود.

۱۴- میهمان سرای دو دنیا (نمایشنامه) / اریک امانوئل اشمیت / ترجمه شهلا حائری / نشر قطره

۱۵- گزیده اشعار موسی بیدج / نشر تکا

۱۶- چایگان شیطان، جن و جادوگر در عالم / اصغر طاهر زاده / انتشارات لب المیزان

۱۷ – پدران و پسران (رمان) / ایوان تورگنیف / ترجمه مهری آهی / انتشارات ناهید

۱۸ – فیلسوفان یهودی و یک مساله بزرگ / غلامحسین ابراهیمی دینانی / انتشارات هرمس
یادداشت: مطالعه این کتاب را مدتی پیش شروع کرده بودم و نیمه کاره مانده بود.

۱۹- گلهای میخک و دو نمایشنامه دیگر / ریموند کارور و تس گالاگر / ترجمه اسدالله امرایی / نشر افراز
یادداشت: به همراه مقدمه ای خواندنی از یکی از اساتید و دوستان خانوادگی کارور. کلا هر وقت در مورد شخصیت و زندگی شخصی کارور چیزی خوانده ام به دلم نشسته است و با او هم ذات پنداری کرده ام!

۲۱- دور از کارخانه (نمایشنامه) / ژان پل ونزل / فهیمه رحیم نیا / نشر قطره
یادداشت: در کتاب نمایشنامه دیگری به نام دو چهره یک کارفرما نوشته لویی ولدز بود که آن را نخواندم.

۲۲- جزوه ۴۸ از سلسله جزوات علی یعقوبی / علی یعقوبی
توضیح: متن پیاده شده سخنرانی دنباله داری از علی یعقوبی در سال ۱۳۸۱. این جزوه را به قصد شناخت و سر در آوردن از چیزی که “جریان انحرافی” نامیده می شود خواندم. علی یعقوبی را یکی از رهبران معنوی به اصطلاح جریان انحرافی قلمداد می کنند.

۲۳ – جزوه ۴۹ از سلسله جزوات علی یعقوبی / علی یعقوبی
توضیح: متن پیاده شده سخنرانی دنباله داری از علی یعقوبی در سال ۱۳۸۱. این جزوه را به قصد شناخت و سر در آوردن از چیزی که “جریان انحرافی” نامیده می شود خواندم. علی یعقوبی را یکی از رهبران معنوی به اصطلاح جریان انحرافی قلمداد می کنند.

۲۴- حکمت صامت / اکبر جباری / ناشر: مولف
یادداشت: معرفی امام خمینی به عنوان یک عارف و حکیم اُنسی

۲۵- نمایشنامه مرغ دریایی / آنتون چخوف / ترجمه سروژ استپانیان / انتشارات توس
یادداشت: مندرج در جلد دوم از مجموعه نمایشنامه های چخوف (جلد هفتم مجموعه آثار)

۲۶- مردی که گورش گم شد (مجموعه داستان کوتاه) / حافظ خیاوی / نشر چشمه
یادداشت: مجموعه هفت داستان کوتاه که همگی به جز داستان آخر از زبان اول شخص روایت می شوند. به نظر می آید همه داستانها مربوط به بچه های یک محل هستند. چون در داستانها اسامی مشترکی دیده می شود. مثلا در دو سه داستان نام نانوای محله، میرزا امین است یا نام روحانی محله، ملا ابراهیم است. شخصیت اول چند تا از داستانها می تواند به طور مشترک، یک نفر باشد چون نام یکی از خواهران او در تمام این داستانها، رعنا است یا اینکه تک پسر است و … به طور کلی فضای حاکم بر داستانها فضایی سیاه و کثیف است. داستانها جامعه ای مذهبی را به تصویر می کشند که پر از بددهنی، خشونت، نامهربانی، تجاوز جنسی، لواط، زناکاری و… است.

۲۷- نمایشنامه دایی وانیا / آنتون چخوف / ترجمه سروژ استپانیان / انتشارات توس
یادداشت: مندرج در جلد دوم مجموعه نمایشنامه های چخوف (جلد هفتم مجموعه آثار)

۲۸- نمایشنامه سه خواهر / آنتون چخوف / ترجمه سروژ استپانیان / انتشارات توس
یادداشت: مندرج در جلد دوم مجموعه نمایشنامه های چخوف (جلد هفتم مجموعه آثار)

۲۹- نما به نما / استیون دی کاتز / ترجمه محمد گذرآبادی / انتشارات بنیاد سینمایی فارابی
یادداشت: مطالعه این کتاب را از سال ۱۳۸۴ در دوره آموزشی کانون سینماگران جوان شروع کرده بودم و در سالهای گذشته به صورگ گذرا فصلهای جدیدی از آن را می خواندم. در بهار ۱۳۹۰ چند فصل آخر کتاب را خواندم و مطالعه کتاب به پایان رسید.

۳۰- نمایشنامه باغ آلبالو / آنتون چخوف / ترجمه سروژ استپانیان / انتشارات توس
یادداشت: مندرج در جلد دوم مجموعه نمایشنامه های چخوف (جلد هفتم مجموعه آثار). نمایشنامه تک نفره و کوتاه “در مضار توتون” را هم به همراه همین نمایشنامه خواندم.

۳۱- طراحی صحنه در فیلم / ترنس سینت جان مارنر / ترجمه مهدی رحیمیان / انتشارات سروش
یادداشت: مشکل کتاب، به روز نبودن آن بود. چاپ اول کتاب سال ۱۳۶۷ بوده است.

۳۲- دکتر نون زنش را بیشتر از مصدق دوست دارد (داستان بلند) / شهرام رحیمیان / انتشارات نیلوفر
یادداشت: کتاب را به سفارش یکی از دوستان خواندم. این دوست می گفت اصغر فرهادی در مصاحبه ای گفته است یکی از آرزوهایش تبدیل این داستان به فیلم است.
داستان، مونولوگی از زبان “محسن نون”، معاون فرضی دکتر مصدق است که هم نسبت فامیلی با مصدق دارد و هم برای مصدق در ردیف دکتر فاطمی بوده است. او پس از کودتای ۲۸ مرداد بازداشت و مجبور به انجام مصاحبه ای علیه مصدق می شود. او تنها پس از آنکه تصور می کند همسرش را شکنجه و تهدید به تجاوز می کنند حاضر می شود این مصاحبه رادیویی را انجام دهد و بعد از آن در اثر انجام این مصاحبه، دچار احساس خیانت شدید به مصدق و پریشانی روان می شود…

۳۳- انجیل های من (داستان) / اریک امانوئل اشمیت / ترجمه قاسم صنعوی / نشر ثالث
یادداشت: با مقدمه ای از نویسنده. کتاب از دو بخش تشکیل شده. (به اصطلاح دو انجیل): اولی، «شب باغ زیتون» که شرح حال عیسی از زبان خودش است که در شب دستگیری اش صورت می گیرد. در این داستان به نوعی یهودا اسخریوطی تطهیر شده و مهم ترین حواری مسیح جلوه داده می شود. مشابه تصویری که در فیلم «آخرین وسوسه مسیح» از یهودا می بینیم.
دومی، «انجیل به روایت پیلاطس» است که از زبان پیلاطس است. شرح مجازات مسیح و پیگیری صدق و کذب شایعه رستاخیز مسیح پس از تدفینش و ظهور او بر برخی افراد توسط پیلاطس.

۳۴- قدرت پنهان در آمریکا / مایکل کالینز پایپر / ترجمه علیرضا عبادتی / انتشارات روایت فتح
یادداشت: ترجمه ای از کتاب «اورشلیم جدید» پاپیر. او کتاب دیگری به اسم قضاوت نهایی در مورد ترور کندی نوشته است که گویا به فارسی هم ترجمه شده.

۳۵- کودتای ۲۸ مرداد / عبدالله شهبازی / انتشارات روایت فتح
یادداشت: مجموعه مقاله. در یکی از مقاله ها شهبازی به فوبیای مظفر بقایی در تاریخ نگاری معاصر ایران اشاره کرده بود. فوبیایی که خودش بعد از انتخابات ۱۳۸۸ دچارش شد و نتیجه انتخابات را محصول برنامه ریزی باند مظفر بقایی دانست!!

۳۶- باغ وحش شیشه ای (نمایشنامه) / تنسی ویلیامز / ترجمه منوچهر خاکسار هرسینی / انتشارات افراز
یادداشت: به همراه زندگی نامه ویلیامز و نقدی بر نمایشنامه. ویلیامز همجنس گرا بوده است.

۳۷- نجواهای شبانه (داستان بلند) / ناتالیا گینزبورگ / ترجمه فریده لاشایی / نشر دیگر
یادداشت: با مقدمه ای خواندنی از آلیس فلون وایدر در مورد ناتالیا گینزبورگ

۳۸- شهر و خانه (داستان بلند) / ناتالیا گینزبورگ / ترجمه محسن ابراهیم / نشر هرمس
یادداشت: بسیار افسرده کننده. برای آنها که مثل خودم از افسرده شدن، لذتی مازوخیستی می برند، قابل توصیه است.

۳۹- مرشد و مارگریتا (رمان) / میخائیل بولگاکف / ترجمه عباس میلانی / فرهنگ نشر نو
یادداشت: از تصوری که از کتاب داشتم، پایین تر بود. می توان گفت کتابی شیطان گرایانه بود.

۴۰- پنجاه و سه ترانه عاشقانه (مجموعه شعر) / شمس لنگرودی / موسسه انتشاراتی آهنگ دیگر

۴۱- درباره عشق / گروه نویسندگان / ترجمه آرش نراقی / نشر نی
یادداشت: مجموعه ۶ مقاله از ۶ استاد و محقق ساکن آمریکا درباره عشق رومانتیک یا اروتیک میان انسانها با مقدمه ای قابل توجه از آرش نراقی.

۴۲- فضیلت های ناچیز / ناتالیا گینزبورگ / ترجمه محسن ابراهیم / انتشارات هرمس
یادداشت: عالی بود. با اینکه در شناسنامه کتاب، موضوع کتاب، «داستانهای ایتالیایی» معرفی شده است، مطالب مندرج در کتاب داستان نیستند. کتاب مجموعه ای است از ۱۱ مقاله و یادداشت خواندنی از گینزبورگ در موضوعات مختلف. متن کامل مقاله «سکوت» که مترجم «نجواهای شبانه» قسمتی از آن را در مقدمه کتاب آورده بود، در این کتاب آمده بود.

۴۳- خیابان سن مارتَن (مجموعه شعر) / روبر دسنوس / ترجمه سهراب کریمی / موسسه انتشاراتی روزنامه ایران
یادداشت: با مقدمه ای ۲۱ صفحه ای از مترجم در مورد زندگی و شعر دسنوس. متن فرانسوی شعرها نیز در کتاب آمده است.

۴۴- مولفه های فرهنگ مقاومت در لبنان / مسعود اسداللهی / پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات

۴۵- جهالت (رمان) / میلان کوندرا / ترجمه آرش حجازی / انتشارات کاروان
یادداشت: عالی بود. به خصوص فرازی از داستان که حالت مقاله پیدا کرده بود برای مطلب نوشتن در مورد دلتنگی و نوستالژی خوب بود.

۴۶- من مجردم، خانوم (مجموعه داستان کوتاه) / مرتضی کربلایی لو / انتشارات ققنوس
یادداشت: تقریبا تمام داستانهایش خوب بود.

۴۷- اسامه بن لادن / پیتر ال برگن / ترجمه عباسقلی غفاری فرد / انتشارات اطلاعات
یادداشت: تاریخ شفاهی زندگی بن لادن. تصویری که از بن لادن در این کتاب می بینیم تصویر بسیار متفاوتی است از تصویر رسانه ای شکل گرفته در اذهان عمومی.

۴۸- عشق سیال / زیگمونت باومن / ترجمه عرفان ثابتی / انتشارات ققنوس
یادداشت: باومن، جامعه شناس است. کتابش هم در مورد وضعیت سیال جامعه پست مدرن و عشق در چنین وضعیتی است.

۴۹- درباره عکاسی / سوزان سونتاگ / ترجمه مجید اخگر / نشر نظر

۵۰- هرگز از من مپرس / ناتالیا گینزبورگ / ترجمه آنتونیا شرکا / انتشارات منظومه خرد
یادداشت: مجموعه مقاله

۵۱-چنین گذشت بر من (داستان بلند) / ناتالیا گینزبورگ / ترجمه حسین افشار / نشر دیگر

۵۲- تونل (رمان) / ارنستو ساباتو / ترجمه مصطفی مفیدی / انتشارات نیلوفر

۵۳- حق السکوت (مجموعه شعر) / محمدمهدی سیار / انتشارات فصل پنجم

۵۴- یک روز قشنگ بارانی (مجموعه داستان کوتاه) / اریک امانوئل اشمیت / نشر قطره
یادداشت: بهترین داستان از ۵ داستان این مجموعه، داستان «اُدت معمولی» بود و بعد از آن داستان «تقلبی».

۵۵- به جهنم (مجموعه شعر) / غلامرضا طریقی / انتشارات فصل پنجم
یادداشت: قالب اشعار، غزل بود و عموما آنها، مایه طنز هم داشتند. بعضی از اشعار مضامین بسیار تند سیاسی داشتند.

۵۶- همواره عشق (صد شعر عاشقانه) / به کوشش علی رضا بدیع / انتشارات سپیده باوران
یادداشت: گلچینی متشکل از صد شعر عاشقانه از شاعران معاصر ایرانی و فارس زبان. قبلا قرار بود شعرهای این مجموعه، به انتخاب «علی محمد مودب» باشد که گویا چنین نشده است.

۵۷- عاشق (داستان بلند / رمان کوتاه؟) / مارگریت دوراس / ترجمه قاسم روبین / انتشارات نیلوفر
یادداشت: خوب است از دوراس باز هم بخوانم.

۵۸- نهج البلاغه / ترجمه علی شیروانی / دفتر نشر معارف
یادداشت: به لحاظ روانی، ترجمه خوبی بود.

۵۹- پرواز در ملکوت / سید احمد فهری زنجانی / نشر فیض کاشانی
یادداشت: شرح و تفسیر «آداب الصلوه» امام خمینی. کتابی دو جلدی است که هر دو جلد در یک مجلد با هم منتشر شده است.

۶۰- یک سرنوشت سه حرفی (مجموعه غزلیات) / نجمه زارع / نشر شانی
یادداشت: مجموعه تمام اشعار مرحوم «نجمه زارع». شاعر این غزلها در سال ۱۳۸۴، در سن ۲۳ سالگی در گذشته است. در اثر اشتباه پزشکی! گویا تزریق زیاد از حد داروی بیهوشی در بیمارستان. زارع، متولد کازرون و ساکن قم بوده است. آن طور که شنیده ام دختر پرمطالعه و باسوادی هم بوده است. محمد کاظم کاظمی، نقد خوبی بر یکی از غزلهای او دارد. (غزل «خبر به دورترین نقطه جهان برسد» که غزلی عالی است.)

۶۱- کارگردان آماده می شود / مرل ای شرایبمن / ترجمه محمد صدیقیان / نشر ساقی
یادداشت: بخشهایی از کتاب را که احساس کردم حرف جدیدی برایم ندارند و به دردم نمی خورند نخواندم.

۶۲- صحیفه سجادیه / ترجمه علی موسوی گرمارودی / نشر هرمس

کار عجیب

«نوشتن زندگی نامه یک نفر، کار خیلی عجیبی است چون فهرستی است از تاریخ و وقایع و دستاوردها. در دنیای واقع،‌ مهم ترین چیز زندگی یک فرد در دالان های مخفی قلبش رخ می دهد و نمی توان از آن فهرست تهیه کرد.»
ایزابل آلنده

(«گفتگو با یازده نویسنده زن»، انتخاب و ترجمه «مهرشید متولی»، انتشارات نیلوفر، صفحه ۳۳)

لینک  روزانه:
نامه پدر شهید صارمی به جوانفکر
اندکی از ناگفته های معجزه جهاد اقتصادی